KVKK işvereni nasıl etkiler?
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, kişisel verileri işleyen herkesi kapsar. İşveren, aday ve çalışan verilerinin işlenme amaçlarını ve yöntemlerini belirlediği için veri sorumlusudur. Özgeçmişlerin toplanmasından bordroya, PDKS kayıtlarından sağlık raporlarına kadar İK süreçlerinin neredeyse tamamı KVKK kapsamındadır.
Kanun, veri işlemeyi hukuka ve dürüstlük kurallarına uygunluk, doğruluk, belirli ve meşru amaçlar, amaçla bağlantılı ve ölçülü olma ve gerekli süre kadar saklama ilkelerine bağlar. Bu ilkeler, kanunda sayılan özel şartlardan önce gelen genel çerçevedir.
İşverenin temel yükümlülükleri nelerdir?
KVKK kapsamında işverenin yerine getirmesi gereken başlıca yükümlülükler şunlardır:
- Veri işlerken kanundaki hukuki sebeplerden birine dayanmak; yoksa açık rıza almak
- Çalışan ve adaylara aydınlatma metni sunmak
- Verilerin güvenliğini sağlamak için teknik ve idari tedbirleri almak
- Şartlarını taşıyorsa VERBİS'e kayıt olmak ve saklama ve imha politikası hazırlamak
- İlgili kişilerin başvurularını en geç otuz gün içinde sonuçlandırmak
- Veri ihlallerini Kurula ve ilgili kişilere bildirmek
Çalışanın KVKK kapsamındaki hakları nelerdir?
KVKK md. 11 uyarınca çalışan; verilerinin işlenip işlenmediğini öğrenme, işlenmişse bilgi talep etme, işlenme amacını ve amaca uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme, aktarıldığı üçüncü kişileri bilme, eksik veya yanlış verilerin düzeltilmesini ve şartları varsa silinmesini isteme haklarına sahiptir.
Çalışan bu haklar için önce işverene başvurur. Başvuru reddedilir, cevap yetersiz bulunur veya otuz gün içinde cevap verilmezse, cevabı öğrenme tarihinden itibaren otuz gün ve her halde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir.
Veri ihlali ve yaptırımlar
Kişisel verilerin kanuni olmayan yollarla başkaları tarafından elde edilmesi halinde veri sorumlusu durumu en kısa sürede Kurula ve ilgili kişilere bildirir. Kurul kararıyla bu sürenin, ihlalin öğrenilmesinden itibaren 72 saat olduğu belirlenmiştir. Örneğin bordro dosyalarının yanlış kişiye e-postayla gönderilmesi de bildirim gerektirebilecek bir ihlaldir.
Aydınlatma, veri güvenliği, Kurul kararlarına uyma ve VERBİS yükümlülüklerine aykırılık için md. 18 uyarınca idari para cezaları öngörülür ve tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Ayrıca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi veya ele geçirilmesi Türk Ceza Kanunu'na göre suç oluşturabilir. Özel nitelikli kişisel veriler için kanun daha sıkı işleme şartları ve güvenlik önlemleri arar.
KVKK hakkında sık sorulan sorular
İşveren çalışan verilerini işlemek için rıza almak zorunda mı?
Hayır, çoğu durumda değil. Bordro, SGK bildirimi ve sözleşmenin yürütülmesi gibi işlemler kanundaki diğer hukuki sebeplere dayanır; rıza yalnızca başka bir sebep yoksa gerekir.
Veri ihlali kaç saat içinde bildirilmeli?
Kurul kararına göre veri ihlali, öğrenildiği andan itibaren en geç 72 saat içinde Kurula bildirilmelidir. Etkilenen kişilere de makul süre içinde bildirim yapılır.
Çalışanın KVKK başvurusu kaç günde cevaplanmalı?
Başvuru, niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırılmalıdır.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve 2026 mevzuatına göre hazırlanmıştır; somut durumunuz için bir uzmana danışın. Yıllık değişen tutarların tamamı bordro parametreleri sayfasında.