Asgari ücret istisnası nasıl işler?
2022'den beri tüm çalışanların ücretinin asgari ücrete isabet eden kısmı gelir vergisi ve damga vergisinden istisnadır. Bordroda çalışanın vergisi normal şekilde hesaplanır, ardından asgari ücretin aynı ay için hesaplanan gelir vergisi kadar tutar bu vergiden düşülür. Damga vergisinde de asgari ücretin damga vergisi kadar indirim yapılır.
İstisna ücret düzeyinden bağımsızdır: asgari ücretli de yüksek ücretli de aynı tutarda istisna kullanır. Asgari ücretli çalışanda hesaplanan vergi ile istisna eşit olduğu için ödenecek vergi sıfırdır.
Gelir vergisi istisnası nasıl hesaplanır?
Önce asgari ücretin gelir vergisi matrahı bulunur: brüt asgari ücretten %14 SGK ve %1 işsizlik primi düşülür. Bu matrah Ocak'tan itibaren ay ay toplanarak asgari ücretin kümülatif matrahı oluşturulur ve gelir vergisi tarifesi uygulanır. Bir ayın istisnası, o aya kadarki kümülatif vergiden bir önceki aya kadarki kümülatif verginin çıkarılmasıyla bulunur.
Asgari ücretin kümülatif matrahı yılın sonlarına doğru ikinci dilime geçebilir. O aydan itibaren istisna tutarı da artar. Bu yüzden istisna her ay aynı değildir; bordro programları bunu kendiliğinden hesaplar.
Damga vergisi istisnası nasıl uygulanır?
Damga vergisi brüt ücretin binde 7,59 oranında hesaplanır. İstisna, brüt asgari ücretin aynı oranla çarpımı kadardır; çalışanın damga vergisinden bu tutar düşülür. 2026 yılında brüt asgari ücret 33.030,00 TL olduğundan istisna tutarı bu tutar üzerinden bulunur.
Ücret dışı ödemelerde (örneğin kıdem tazminatı) asgari ücret damga vergisi istisnası ayrıca uygulanmaz; istisna aylık ücret bordrosunda bir kez kullanılır.
Kısmi ay ve yıl ortasında işe girişte ne olur?
Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 319) md. 6'ya göre ay içinde işe giren ya da ayrılan çalışanların kıst ücretlerine ve tam zamanlı çalışmayanların ücretlerine istisna gün sayısıyla orantılanmadan, tam olarak uygulanır.
İstisna, çalışanın hesaplanan vergisini aşamaz; aşan kısım iade edilmez veya sonraki aya devretmez. İstisna nedeniyle alınmayan vergi, ilgili ayda aylık asgari ücret üzerinden hesaplanan vergiyi de aşamaz. Birden fazla işverenden ücret alınıyorsa istisna yalnız en yüksek ücreti ödeyen işverende uygulanır. Çalışan talep eder ve yeni işveren kabul ederse önceki işyerindeki matrah dikkate alınarak vergi hesaplanabilir; ayrıntı için kümülatif gelir vergisi matrahı sayfasına bakabilirsiniz.
Asgari ücret istisnası hakkında sık sorulan sorular
Asgari ücret istisnası herkese uygulanır mı?
Evet. Ücret geliri elde eden tüm çalışanlara, ücret tutarından bağımsız olarak aynı esasla uygulanır.
Asgari ücret istisnası neden yıl içinde değişiyor?
İstisna, asgari ücretin kümülatif matrahına göre hesaplanır. Kümülatif matrah üst dilime geçtiğinde istisna tutarı da artar.
Asgari ücret istisnası AGİ'nin yerine mi geldi?
Evet. Asgari geçim indirimi 2022'de kaldırıldı ve yerine bu istisna getirildi. Fark, istisnanın medeni durum ve çocuk sayısından bağımsız olmasıdır.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve 2026 mevzuatına göre hazırlanmıştır; somut durumunuz için bir uzmana danışın. Yıllık değişen tutarların tamamı bordro parametreleri sayfasında.