Engellilik indiriminden kimler yararlanır?
Gelir Vergisi Kanununun 31. maddesine göre çalışma gücünün belirli bir oranını kaybetmiş ücretliler, engellilik derecelerine göre belirlenen aylık tutarı gelir vergisi matrahından indirebilir. Bakmakla yükümlü olduğu engelli bir yakını bulunan ücretliler de aynı indirimden yakınları adına yararlanabilir.
Engellilik derecesi, yetkili hastanelerden alınan sağlık kurulu raporundaki çalışma gücü kaybı oranına göre belirlenir.
- Birinci derece: çalışma gücünün en az %80'ini kaybetmiş olanlar
- İkinci derece: çalışma gücünün %60-79 arasında kaybetmiş olanlar
- Üçüncü derece: çalışma gücünün %40-59 arasında kaybetmiş olanlar
İndirim tutarı ne kadar?
Her derece için aylık indirim tutarı her yıl Gelir Vergisi Kanunu'nda ilan edilir; güncel değerler için bordro parametreleri sayfasına bakabilirsiniz. Tutar, ücretlinin aylık gelir vergisi matrahından düşülür; böylece hem o ayın vergisi hem de kümülatif matrah azalır.
İndirim asgari ücret istisnasıyla birlikte uygulanır. Ancak asgari ücret istisnası düşük ücretlilerde vergiyi zaten sıfırlayabildiği için, indirimin etkisi daha yüksek ücretlerde belirgin olur. Matrah indirimden sonra sıfırın altına düşemez; kullanılamayan kısım iade edilmez.
Başvuru ve belge süreci nasıl işler?
Ücretli, sağlık kurulu raporunu işverenine verir ve işveren raporun geçerliliğini kontrol ederek indirimi bordroda uygular. Rapor süreli ise süre bitiminde yenilenmesi gerekir; yenilenmeyen raporla indirim uygulanmaya devam edilirse, eksik kesilen vergi işverenden gecikme faizi ve cezayla istenebilir.
Rapor özel nitelikli kişisel veri olan sağlık verisi içerir. Belge özlük dosyasında yalnız yetkili kişilerin erişebileceği şekilde saklanmalı ve indirimin uygulanması dışında bir amaçla kullanılmamalıdır.
İşveren açısından engelli istihdamı destekleri
Engellilik indirimi çalışanın vergisini azaltan bir düzenlemedir; işverene ayrıca SGK tarafında destek sağlanır. 50 ve daha fazla işçi çalıştıran özel sektör işverenleri engelli işçi çalıştırma zorunluluğu kapsamındadır. Bu kapsamda ya da kontenjan dışında çalıştırılan engelli sigortalıların işveren SGK hissesi, şartlar sağlandığında Hazine tarafından karşılanır.
Bu destek bildirgede ayrı bir kanun numarasıyla uygulanır ve diğer teşviklerle birlikte en avantajlı olanın seçilmesi gerekir. Engelli çalışan için iş yeri uyarlamaları, uygun çalışma saatleri ve erişilebilir ortam da işverenin sorumlulukları arasındadır.
Engellilik indirimi hakkında sık sorulan sorular
Engellilik indirimi için hangi rapor gerekir?
Yetkili hastanelerden alınan ve çalışma gücü kaybı oranını gösteren sağlık kurulu raporu gerekir. Oran en az %40 olmalıdır.
Engellilik indirimi asgari ücretliye fayda sağlar mı?
Asgari ücretli çalışan asgari ücret istisnası nedeniyle zaten gelir vergisi ödemediği için engellilik indiriminden ek fayda sağlamaz.
Engelli çocuğu olan çalışan indirimden yararlanabilir mi?
Evet. Bakmakla yükümlü olduğu engelli yakını için raporla başvuran ücretli, ilgili derecenin indiriminden yararlanabilir.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve 2026 mevzuatına göre hazırlanmıştır; somut durumunuz için bir uzmana danışın. Yıllık değişen tutarların tamamı bordro parametreleri sayfasında.