İkramiye ödemek zorunlu mu?
Kanunda genel bir ikramiye ödeme zorunluluğu yoktur. Yükümlülük toplu iş sözleşmesinden, iş sözleşmesinden ya da işyeri uygulamasından doğar. Bir ikramiye birkaç yıl boyunca düzenli olarak ve aynı koşullarla ödenmişse işyeri uygulaması haline gelir ve işveren tek taraflı olarak kaldıramaz.
İşveren ikramiyeyi takdirine bağlı tutmak istiyorsa bunu yazılı olarak ve her ödemede açıkça belirtmelidir. Performansa bağlı tek seferlik ödemeler genellikle prim olarak adlandırılır; hukuki niteliği ödemenin adına değil, koşullarına göre belirlenir.
İkramiye nasıl vergilendirilir?
İkramiye ücret niteliğindedir ve ödendiği ayın bordrosunda brüt kazanca eklenir. SGK ve işsizlik primi, gelir vergisi ve damga vergisi normal ücret gibi hesaplanır. Gelir vergisinde ikramiye ödendiği ayın kümülatif matrahına eklendiği için çalışanı o ay ya da sonraki aylarda üst vergi dilimine taşıyabilir.
Net ikramiye sözü verilmişse, aynı neti sağlayacak brüt tutar o ayın kümülatif durumuna göre hesaplanmalıdır. Aynı net ikramiye yılın başında ve sonunda farklı brüt maliyet yaratır.
SGK tavanını aşan ikramiye ne olur?
İkramiye ödenen ayda brüt kazanç prime esas kazanç tavanını aşabilir. Bu durumda tavanı aşan kısımdan o ay prim alınmaz; ancak ikramiye ve benzeri ödemelerden kaynaklanan aşan kısım, sonraki iki ay içinde tavanın altında kalan kazançlara eklenerek prime tabi tutulur. Bu uygulama bordroda devreden SGK matrahı olarak bilinir.
Devreden matrahın doğru takip edilmemesi, sonraki aylarda eksik prim bildirimine yol açar. İki ay içinde de tavan nedeniyle kullanılamayan kısım için prim alınmaz.
İkramiye kıdem tazminatına dahil mi?
Düzenli olarak ödenen ikramiyeler kıdem tazminatı hesabında giydirilmiş ücrete eklenir. Hesapta son bir yılda ödenen ikramiye toplamı 12'ye bölünerek aylık ücrete eklenir. Arızi, bir kez verilen ve süreklilik göstermeyen ödemeler ise eklenmez.
İhbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücreti hesabında da aynı ilkeler geçerlidir. Bu nedenle ikramiyenin düzenli mi arızi mi olduğu sözleşmede ve bordroda açıkça ayrıştırılmalıdır.
İkramiye hakkında sık sorulan sorular
İkramiyeden vergi kesilir mi?
Evet. İkramiye ücret sayılır; SGK ve işsizlik primi, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir.
İkramiye kıdem tazminatına eklenir mi?
Düzenli ödenen ikramiyeler, son bir yılın toplamının 12'de biri olarak giydirilmiş ücrete eklenir. Arızi ödemeler eklenmez.
İşveren ikramiyeyi kaldırabilir mi?
Sözleşmeye dayanan ya da işyeri uygulaması haline gelmiş ikramiye işçinin yazılı onayı olmadan kaldırılamaz.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve 2026 mevzuatına göre hazırlanmıştır; somut durumunuz için bir uzmana danışın. Yıllık değişen tutarların tamamı bordro parametreleri sayfasında.