İş hukuku

Sendika üyeliği

İşçinin, çalıştığı işkolunda kurulmuş bir işçi sendikasına e-Devlet üzerinden başvurarak üye olmasıdır. Sendika üyeliği anayasal bir haktır; işveren üye olan veya olmayan işçiler arasında ayrım yapamaz ve üyelik nedeniyle işçiyi işten çıkaramaz.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu md. 17, 19 ve 25

Özlük ve Çalışan Yönetimi

Sendikaya nasıl üye olunur?

6356 sayılı Kanun md. 17'ye göre on beş yaşını doldurmuş işçiler sendikaya üye olabilir. Üyelik, e-Devlet kapısı üzerinden başvuru ve sendikanın kabulüyle kazanılır; işverenin onayı veya bilgisi gerekmez. İşçi, çalıştığı işin girdiği işkolundaki sendikalardan birine üye olabilir.

Aynı zamanda ve aynı işkolunda birden çok sendikaya üye olunamaz. Birden fazla üyelik halinde sonraki üyelikler geçersizdir. Sendikaya üye olmak veya olmamak tamamen işçinin iradesine bağlıdır; hiç kimse sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamaz.

Sendikadan çekilme nasıl yapılır?

İşçi, md. 19 uyarınca yine e-Devlet üzerinden bildirimde bulunarak sendika üyeliğinden çekilebilir. Çekilme, bildirimin sendikaya ulaştığı tarihten itibaren bir ay sonra geçerlilik kazanır. Bu süre içinde başka bir sendikaya üye olunursa yeni üyelik çekilmenin geçerlilik kazandığı tarihte başlar.

İşçinin işkolu değiştiğinde veya işçi niteliğini kaybettiğinde üyelik kendiliğinden sona erebilir; işsiz kalan işçinin üyeliği ise belirli koşullarla devam eder.

Sendikal güvence ne demektir?

Kanun md. 25, işçilerin sendikaya üye olup olmamaları nedeniyle işe alınmalarında, çalışma koşullarında ve iş sözleşmesinin sona ermesinde ayrım yapılmasını yasaklar. İşveren üyeliğe teşvik edemez, üyelikten caydırmak için baskı yapamaz, ücret, ikramiye ve sosyal yardımlarda üye olanlarla olmayanlar arasında ayrım yapamaz.

Bu yasağa aykırılık halinde işçi, yıllık ücret tutarından az olmamak üzere sendikal tazminat talep edebilir. Sendikal nedenle yapılan feshe karşı işçi, işyerindeki işçi sayısı ve kıdem şartları aranmaksızın işe iade davası açabilir. Bu koruma, genel eşit davranma ilkesinden daha güçlü bir yaptırımdır.

  • Üyelik nedeniyle işe almama, işten çıkarma veya farklı ücret uygulama yasaktır.
  • Sendikal tazminat en az bir yıllık ücret tutarındadır.
  • Sendikal nedenle feshe karşı işe iade için işçi sayısı ve kıdem şartı aranmaz.

İşveren sendika üyeliği bilgisini nasıl kullanmalı?

Sendika üyeliği bilgisi KVKK kapsamında özel nitelikli kişisel veridir. İşveren bu bilgiyi yalnızca kanuni yükümlülükleri için, örneğin işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesine göre aidat kesintisi yapmak için işleyebilir; işe alım, terfi veya performans değerlendirmesinde kullanamaz.

Toplu iş sözleşmesine taraf işveren, üye işçilerin aidatlarını ücretlerinden keserek sendikaya ödemekle yükümlüdür. Aidat kesintisi bordroda ayrı kalem olarak gösterilir ve süresinde sendikaya aktarılmalıdır.

Sendika üyeliği hakkında sık sorulan sorular

Sendikaya üye olmak için işverenin izni gerekir mi?

Hayır. Üyelik e-Devlet üzerinden işçinin başvurusu ve sendikanın kabulüyle gerçekleşir; işverenin onayı gerekmez.

Sendikaya üye olduğu için işten çıkarılan işçi ne alır?

En az bir yıllık ücreti tutarında sendikal tazminat talep edebilir. Ayrıca işçi sayısı ve kıdem şartı aranmaksızın işe iade davası açabilir.

Sendikadan çekilme ne zaman geçerli olur?

e-Devlet üzerinden yapılan çekilme bildirimi sendikaya ulaştıktan bir ay sonra geçerlilik kazanır.

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve 2026 mevzuatına göre hazırlanmıştır; somut durumunuz için bir uzmana danışın. Yıllık değişen tutarların tamamı bordro parametreleri sayfasında.

İK süreçlerinizi tek yerde toplayın

Ücretsiz deneyin ya da ekibimizle ürünü birlikte inceleyin.

Demo iste