Geçerli nedenle fesih bildirimi, iş güvencesi kapsamındaki bir çalışanın sözleşmesinin yeterlilik, davranış ya da işletme gereklerinden kaynaklanan bir nedenle sona erdirildiğini yazılı olarak bildiren belgedir. Aşağıdaki örnek, geçerli fesih yapacak ve olası bir işe iade davasında feshini savunabilmek isteyen işverenler için hazırlandı.
4857 sayılı İş Kanunu md. 18, 19 ve 20
Belge metni
Geçerli nedenle iş sözleşmesinin feshi bildirimi
[Şirket unvanı]
[Şirket adresi]
Tarih: [Tarih]
Konu: İş sözleşmenizin geçerli nedenle feshi
Sayın [Ad Soyad]
T.C. Kimlik No: [T.C. kimlik numarası]
Görevi: [Görev/unvan]
İşe giriş tarihi: [İşe giriş tarihi]
Fesih nedeni: [Nedenin açık ve somut anlatımı. Davranış veya verimle ilgili nedenlerde olayların tarihleri, ölçülen performans sonuçları, daha önce verilen uyarılar ve eğitimler; işletme gereklerine dayanan nedenlerde alınan işletme kararı, kaldırılan kadro, uygulama tarihi ve başka bir pozisyonda değerlendirme imkânının araştırıldığı yazılmalıdır.]
Bu konuda [savunma istem tarihi] tarihli yazımızla savunmanız istenmiş, [savunma tarihi] tarihli savunmanız değerlendirilmiş ve [savunmanın neden yeterli görülmediğinin kısa açıklaması] nedeniyle yeterli görülmemiştir. [İşletme gereklerine dayanan fesihte bu paragraf çıkarılabilir.]
Yukarıda açıklanan nedenlerle belirsiz süreli iş sözleşmeniz, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. ve 19. maddeleri uyarınca geçerli nedenle feshedilmektedir.
[Seçenek 1] Kıdeminize göre [2/4/6/8] haftalık ihbar süreniz bu bildirimin tebliğiyle başlayacak ve iş sözleşmeniz [son çalışma günü] tarihinde sona erecektir. Bu süre içinde günde [en az 2] saat ücretli iş arama izni kullanabilirsiniz.
[Seçenek 2] [2/4/6/8] haftalık ihbar sürenize ait ücret peşin olarak ödenmiş olup iş sözleşmeniz bu bildirimin tebliği tarihinde sona ermektedir.
Hak kazanmış olmanız halinde kıdem tazminatınız, ihbar ücretiniz, kullanmadığınız yıllık izin ücretiniz ve diğer alacaklarınız [banka adı] nezdindeki hesabınıza ödenecek, çalışma belgeniz tarafınıza teslim edilecektir.
Bu fesih işlemine karşı, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca bildirimin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurma hakkınız bulunmaktadır.
[Şirket unvanı]
Yetkili Ad Soyad: [Yetkili ad soyad]
Unvan: [Yetkili unvanı]
İmza:
Tebellüğ eden
Bu bildirimi [tebliğ tarihi] tarihinde teslim aldım.
Ad Soyad: [Çalışanın ad soyadı]
İmza:
Köşeli parantez içindeki alanları kendi bilgilerinizle doldurun. Örnek metin bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir uzmana danışın.
Geçerli nedenle fesih bildirimi kimlere verilir?
İş güvencesi hükümleri; otuz veya daha fazla çalışanın bulunduğu işyerlerinde, en az altı aylık kıdemi olan ve belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışan kişileri kapsar. İşveren vekili konumundaki üst düzey yöneticiler kapsam dışındadır. Bu çalışanların sözleşmesi ancak çalışanın yeterliliğinden, davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir nedenle feshedilebilir.
Kapsam dışındaki çalışanlar için de yazılı ve gerekçeli bildirim yapılması önerilir; gerekçesiz fesih kötü niyet tazminatı tartışmalarına yol açabilir.
Fesih bildiriminde hangi şartlar aranır?
İş Kanunu md. 19'a göre işveren fesih bildirimini yazılı yapmak ve fesih nedenini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır. Bildirimde yazılan neden işvereni bağlar; yargılamada sonradan başka bir neden ileri sürülemez. Bu yüzden 'performans düşüklüğü' ya da 'işletme gerekleri' gibi tek kelimelik gerekçeler yerine somut olgular yazılmalıdır.
Çalışan, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmak zorundadır; bu süre hak düşürücüdür. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde işe iade davası açılabilir.
Mahkeme feshin geçerli bir nedene dayanmadığına karar verirse işveren çalışanı bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşe başlatmazsa en az dört, en çok sekiz aylık ücret tutarında iş güvencesi tazminatı ve en çok dört aylık boşta geçen süre ücreti ödenir. Feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükü işverendedir.
İşletme gereklerine dayanan fesihte nelere dikkat edilmeli?
Ekonomik daralma, teknolojik değişiklik ya da yeniden yapılanma gibi nedenlerle yapılan fesihlerde işverenin bir işletme kararı alması, bu kararı tutarlı biçimde uygulaması ve feshi kaçınılmaz kılan durumu belgelemesi gerekir. Yargıtay, aynı pozisyona kısa süre sonra yeni işe alım yapılmasını kararın tutarsızlığına işaret sayar.
Çalışanın başka bir pozisyonda değerlendirilip değerlendirilemeyeceği araştırılmalı, işten çıkarılacakların seçiminde objektif ölçütler kullanılmalıdır. Belli sayıların üzerindeki çıkarmalarda toplu işçi çıkarma usulü ayrıca uygulanır.
Sık sorulan sorular
Geçerli nedenle fesihte kıdem tazminatı ödenir mi?
Evet. Geçerli nedenle fesih, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık nedeniyle yapılan haklı fesih değildir. En az bir yıl çalışmış olan çalışana kıdem tazminatı ve ihbar süresi kullandırılmamışsa ihbar ücreti ödenir.
Geçerli nedenle fesih ile haklı nedenle fesih arasındaki fark nedir?
Haklı fesih, md. 25'te sayılan ağır hallerde sözleşmeyi bildirimsiz ve tazminatsız sona erdirir. Geçerli nedenle fesih ise iş ilişkisinin sürdürülmesini zorlaştıran ama haklı fesih ağırlığına ulaşmayan durumlarda, ihbar süresine uyularak ve tazminatlar ödenerek yapılır.
Fesih bildiriminde neden yazılmazsa ne olur?
İş güvencesi kapsamındaki çalışan için nedeni yazılmayan fesih, md. 19'a aykırıdır ve işe iade davasında geçersiz sayılır. Neden sonradan değiştirilemeyeceği için bildirim hazırlanırken özen gösterilmelidir.
İşe iade davası için süre ne kadar?
Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır. Arabuluculukta anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açılır.
